महाराष्ट्राच्या राजकारणात आणि समाजकारणात आपल्या कणखर नेतृत्वाने आणि सामान्य माणसाच्या हितासाठी अथक कार्याने ठसा उमटवणारे ज्येष्ठ नेते माजी आमदार लोकनेते, स्व.बाबूरावजी आडसकर;
वृत्तांकन–
श्री. प्र.शि.देशमुख सर
——————————
महाराष्ट्राच्या राजकारणात आणि समाजकारणात आपल्या कणखर नेतृत्वाने आणि सामान्य माणसाच्या हितासाठी अथक कार्याने ठसा उमटवणारे ज्येष्ठ नेते माजी आमदार लोकनेते बाबूरावजी आडसकर साहेब यांची ९वी पुण्यतिथी आज आपण स्मरतो. बीड जिल्ह्याच्या राजकारणात त्यांनी सलग तीन दशकांहून अधिक काळ आपली हुकमत गाजवली. सामान्य शेतकरी कुटुंबातून आलेल्या या नेत्याने सहकार, शिक्षण आणि समाजसेवा या क्षेत्रांत अमूल्य योगदान दिले. त्यांचे रांगडे व्यक्तिमत्त्व, ग्रामीण बोलीभाषा आणि जनतेशी असलेला थेट संवाद यामुळे ते लोकनेते म्हणून ओळखले गेले. त्यांच्या सामाजिक, राजकीय आणि शैक्षणिक कार्याचा हा आढावा.
लोकनेते
बाबूरावजी आडसकर साहेब यांनी सामाजिक कार्यात आपले संपूर्ण आयुष्य वाहिले. त्यांनी सामान्य शेतकऱ्यांचे प्रश्न, विशेषतः कापूस उत्पादक शेतकऱ्यांच्या समस्या, सातत्याने शासनापर्यंत पोहोचवल्या. त्यांच्या गावात, आडस (ता. केज, जि. बीड), त्यांनी सामाजिक एकता आणि विकासासाठी अनेक उपक्रम राबवले. शेतकऱ्यांचे हित जोपासण्यासाठी त्यांनी नेहमीच कार्यकर्त्यांच्या आणि शेतकऱ्यांच्या गराड्यात राहून त्यांच्या समस्या जाणून घेतल्या आणि त्या सोडवण्यासाठी प्रयत्न केले. त्यांनी सामाजिक सुधारणांसाठी स्थानिक पातळीवर अनेक उपक्रम हाती घेतले, ज्यामुळे ग्रामीण भागातील जनतेच्या जीवनमानात सुधारणा झाली.
आडसकर साहेब यांनी सहकारी संस्थांच्या माध्यमातून सामाजिक कार्याला चालना दिली. सेवा सहकारी सोसायटी, बाजार समिती, पंचायत समिती आणि जिल्हा परिषद यांसारख्या संस्थांवर त्यांनी आपले वर्चस्व प्रस्थापित केले. या संस्थांच्या माध्यमातून त्यांनी शेतकऱ्यांना आर्थिक सक्षमीकरण आणि सामाजिक न्याय मिळवून देण्याचा प्रयत्न केला. त्यांनी ग्रामीण भागातील सामाजिक विषमता कमी करण्यासाठी आणि शेतकऱ्यांना सन्मानाने जगता यावे यासाठी सातत्याने काम केले.
लोकनेते
बाबूरावजी आडसकर साहेब यांनी आपल्या राजकीय कारकीर्दीची सुरुवात १९६५ मध्ये केज पंचायत समितीचे सभापती म्हणून केली. त्यांच्या नेतृत्वगुणांमुळे आणि जनसामान्यांशी असलेल्या जवळीकीमुळे त्यांनी अल्पावधीतच बीड जिल्ह्याच्या राजकारणात आपला दबदबा निर्माण केला. १९७२ ते १९७७ या काळात त्यांनी केज विधानसभा मतदारसंघातून आमदार म्हणून काम केले आणि अभ्यासू नेते कै. खासदार बापूसाहेब काळदाते यांचा पराभव करून आपली राजकीय ताकद दाखवली. त्यानंतर सलग १२ वर्षे (१९७८ ते १९९०) ते लातूर-बीड-उस्मानाबाद स्थानिक स्वराज्य संस्था
आडसकर साहेब यांनी सहकार क्षेत्रातही आपले वर्चस्व प्रस्थापित केले. ते २५ वर्षे बीड जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँकेचे संचालक होते आणि राज्य सहकारी बँकेवरही सलग २५ वर्षे संचालक म्हणून कार्यरत होते. अंबाजोगाई साखर कारखान्यावर त्यांची दीर्घकाळ सत्ता राहिली, जिथे त्यांनी शेतकऱ्यांच्या हितासाठी महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतले. आडसकर साहेब यांनी बीड जिल्ह्यातील त्यांच्या राजकीय कार्याने बीड, चौसाळा, केज, परळी, रेणापूर आणि धारूर तालुक्यांमध्ये कार्यकर्त्यांची मोठी फळी निर्माण केली, जी आजही त्यांच्या विचारांना पुढे नेत आहे.
लोकनेते
बाबूरावजी आडसकर साहेब यांनी शिक्षण क्षेत्रातही आपले योगदान दिले. सहकारी संस्थांच्या माध्यमातून त्यांनी ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांना शिक्षणाच्या संधी उपलब्ध करून देण्यासाठी प्रयत्न केले. त्यांनी शिक्षणाच्या प्रसारासाठी स्थानिक पातळीवर अनेक उपक्रमांना प्रोत्साहन दिले आणि सहकारी संस्थांच्या माध्यमातून शैक्षणिक सुविधा निर्माण करण्यात मदत केली. त्यांच्या नेतृत्वाखाली ग्रामीण भागातील अनेक विद्यार्थ्यांना शिक्षणाची दारे खुली झाली.
आडसकर साहेब यांनी शिक्षणाला सामाजिक उन्नतीचे साधन मानले आणि शेतकरी आणि मागासवर्गीय समाजाला शिक्षणाच्या प्रवाहात आणण्यासाठी प्रयत्न केले. त्यांनी सहकारी संस्थांमार्फत शिष्यवृत्ती आणि शैक्षणिक साहित्य वाटपाचे उपक्रम राबवले, ज्यामुळे अनेक गरजू विद्यार्थ्यांना शिक्षण घेणे शक्य झाले.
लोकनेते
बाबूरावजी आडसकर साहेब यांचे व्यक्तिमत्त्व रांगडे, प्रामाणिक आणि कार्यकर्त्यांशी एकनिष्ठ होते. त्यांनी नेहमीच सामान्य माणसाच्या हिताला प्राधान्य दिले. त्यांच्या निवासस्थानी, आडस गावात, राज्यभरातील राजकीय नेते आणि शेतकरी त्यांच्याशी संपर्क साधण्यासाठी येत असत. त्यांचा ग्रामीण बोलीभाषेतील संवाद आणि साधेपणा यामुळे ते लोकनेते
बाबूरावजी आडसकर साहेब यांचे सामाजिक, राजकीय आणि शैक्षणिक कार्य आजही बीड जिल्ह्याच्या आणि महाराष्ट्राच्या ग्रामीण भागातील लोकांसाठी प्रेरणादायी आहे. त्यांनी सामान्य शेतकऱ्यांचे प्रश्न मांडले, सहकारी चळवळीला बळकटी दिली आणि शिक्षणाच्या माध्यमातून समाजाच्या उन्नतीसाठी प्रयत्न केले. त्यांच्या ९ व्या पुण्यतिथीनिमित्त त्यांच्या कार्याला आणि त्यागाला त्रिवार अभिवादन!!!
